فرهنگ؛ پیشران گفتمان وفاق
مراسم تودیع محمدمهدی اسماعیلی وزیر پیشین و معارفه سیدعباس صالحی وزیر جدید وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی دیروز در تالار وحدت برگزار شد.
سید عباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد دولت چهاردهم با خوشامدگویی به حاضران و خیر مقدم گویی ویژه به دکتر محمدرضا عارف، معاون اول رئیس جمهوری گفت: پیشتر هم به ایشان عرض کردم که بعد از یک دوره این توفیق دست داد که معاون اول کابینه یک شخصیت علمی و فرهنگی باشد و این اتفاق بعد از دوره مرحوم حسن حبیبی رخ داد و حالا آقای عارف با نگاه علمی و فرهنگی در جایگاه معاون اولی در کابینه حضور دارند.
وی با قدردانی از حضور وزاری پیشین فرهنگ و ارشاد اسلامی افزود: عزیزان این امانت را به من سپردهاند و تشکر ویژهای دارم از اصحاب فرهنگ و هنر و رسانه و مدیران وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و از آقای اسماعیلی نیز تشکر میکنم که در دولت سیزدهم چراغ فرهنگ و هنر را روشن نگه داشتند.
صالحی افزود: قصد اعلام برنامه ندارم. حق بود در این نشست بزرگان هنر سخن میگفتند و من شنونده بودم اما فرصت کوتاه برگزاری جلسه سبب شد این جلسه به صورت یک طرفه برگزار شود ولی این قول را می دهم که در جلسه صمیمانهای هم خدمت آقای رئیسجمهوری و هم آقای عارف، شنونده سخنان اصحاب فرهنگ و هنر باشیم.
او در ادامه سخنان خود دو رسالت را برای دولت چهاردهم قائل شد و توضیح داد: دولت چهاردهم دو رسالت بزرگ دارد که اگر بتواند گامهای جدی در این مسیر بردارد، به توفیق نزدیک شده است. اولین رسالت آن «ملی» است که راهکارش وفاق است و بعدی مبارزه با انزوای ایران که در سطح بینالملل مطرح است و وزارت فرهنگ و ارشاد میتواند نقش پیشران را در این مسیر داشته باشد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ادامه داد: در گفتمان وفاق سه ضلع داریم؛ اول داخل قوه مجریه. به این معنا که ابر مساله های ما فرا بخشی هستند. بنابراین به گفتمان وفاق در درون کابینه نیاز داریم.
ضلع دوم وفاق بین دولت و حاکمیت است که آقای پزشکیان تاکنون به خوبی این مسیر را دنبال کرده و در مجلس و قوه قضاییه این همراهی با دولت وجود دارد ولی بخش مهمتر گفتمان وفاق در ضلع دولت و ملت است. مسائل مهمی در این بخش هست که وزارت فرهنگ به دلیل حوزه هایی که با آن سر و کار دارد، شامل حوزههای فرهنگ و هنر و رسانه و دین، میتواند در این زمینه نقش مهمی داشته باشد چراکه بخش وسیعی از نخبگان کشور میتوانند پل ارتباطی بین دولت و ملت باشند و این اقشار با وزارت فرهنگ و ارشاد مرتبط هستند. آنان در ارتباطی خوب می توانند یک انسجام درونی با حاکمیت و ملت شکل بدهند.
او در عین حال تاکید کرد که در این بخش نیازمند همت بیشتری هستیم و ادامه داد: اگر میخواهیم نخبگان فرهنگ و هنر و رسانه و دینی این ارتباط را ایجاد کنند، باید پارهای از رویکردها را مورد توجه قرار دهیم. اول حضور و مشارکت نخبگان در تصمیمگیریهاست و به منظور مشارکت گزینشی نیست بلکه مشارکت فراگیر که بتواند همفکری و همدلی ایجاد کند.رویکرد دوم تقویت نهادهای صنفی فرهنگ و هنر است که رقیبان ما نیستند بلکه می توانند ما را همراهی کنند.
صالحی با تاکید بر لزوم تقویت اقتصاد فرهنگ و هنر افزود: اگر این بخش درست نشود، حال ناخوب هنرمندان، حال مردم را بد میکند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی خطاب به عارف گفت: سهم بودجه فرهنگ و هنر و رسانه بسیار ناچیز است و باید ارتقا یابد. در بازارینگریترین اقتصادهای دنیا نیز این موضوع مورد توجه است. در حال حاضر سرانه بودجه فرهنگی ما در ایران ۱۶ دلار است و در آمریکا بیشاز ۱۸۰ دلار است. یعنی دولتها برای فرهنگ خرج می کنند و مسوول حوزه فرهنگ هستند حتی در اقتصادی ترین نظامهای دنیا.
او ادامه داد: اگر میخواهیم اصحاب فرهنگ در این وفاق ملی سهم داشته باشند توجه به کرامت انسانی آنان ضروری است، برخورد با اصحاب فرهنگ و هنر مناسبات خاص خود را دارد. این عزیزان را نباید آزرد چه برسد به اینکه تحقیر کرد.
او با تاکید بر ضرورت توجه به تحولات ژرفی که امروزه در حال وقوع است، خاطرنشان کرد: بیتوجه به اقتضائات زمان و تفاوت نسلها نمیتوانیم آنچه را مد نظر داریم، اجرایی کنیم.
او با اشاره به پروژه ایران هراسی و تلاش دشمنان برای منزوی کردن کشورمان، یکی از بزرگترین اولویتهای این دولت را تلاش برای خروج از انزوا در سطح جهان دانست و تاکید کرد: ایران را در جهان به هنر و مینیاتور و شعر و ادب میشناسند، اسب تیزرو برای خروج ایران از انزوا، فرهنگ و هنر است.
صالحی یادآوری کرد: سند چشم انداز نظام کشور که قرار بود بر مبنای آن تا سال ۱۴۰۴ در منطقه رتبه اول را داشته باشیم، را فراموش نکنیم. بیتردید در بسیاری جهات رتبه اول را داریم. جمعیت دانشجویان هنر در کشورمان افزایش یافته است. در حوزه فرهنگ و هنر زنان ما جایگاه قابل توجهی پیدا کردهاند و انقلاب اسلامی این زمینه را ایجاد کرده است. به طوری که امروزه تعداد داستان نویسان زن با مردان برابر است که این نشانگر جریان رو به جهش است. اینها استعدادهای ماست که به ثمر رسیدهاند.
وی خاطرنشان کرد: به اعتبار ظرفیت تاریخی و ظرفیت موجود، اصحاب فرهنگ و هنر و رسانه میتوانند نقش موثری برای مبارزه با ایران هراسی و خروج ایران از انزوا داشته باشند که در این زمینه راهکارهایی وجود دارد و برای انجام این امر مهم ، نقش ایرانیان خارج از کشور را نادیده نگیریم، چرا که میتوانند پل ارتباطی بسیار خوبی میان داخل و خارج باشند.